Σφίξανε τα πράγματα, άλλαξαν οι καιροί. «Δύστυχος επτωχεύσαμεν», όχι μόνο από χρήμα, άλλα κι από ευεργέτες. Σ’ εποχές δυσκολότερες, τούτη η δύσμοιρη η χώρα, είχε την αμέριστη συμπαράσταση εκείνων των Ελλήνων που χαρακτηρίστηκαν «Ευεργέτες» ή «Εθνικοί Ευεργέτες», λόγο της σημαντικότατης συνεισφοράς τους στην πρόοδο της φτωχής (τότε) Ελλάδας.
Δείχνοντας περίσσευμα ψυχής (κάποιοι εξ αυτών) αφιέρωσαν ακόμη κι ολόκληρη την περιουσία τους για την ανάπτυξη της χώρας. Ορισμένοι θεωρούσαν τους εαυτούς τους τυχερούς διαχειριστές χρημάτων που δεν τους άνηκαν, αλλά που τους έλαχε η ευθύνη να τα διαχειριστούν προς όφελος του κοινωνικού συνόλου της πατρίδας τους (κι όχι μόνο).
Με τις δωρεές τους (που εμπιστεύτηκαν στα χέρια έντιμων πολιτικών [σ’ άλλες εποχές…]) κατασκευάστηκαν οι βασικές υποδομές του κράτους (σχολεία, νοσοκομεία, βιβλιοθήκες, μουσεία). Συνέβαλλαν στην προαγωγή και διάδοση των γραμμάτων και των τεχνών, παρόλο που οι περισσότεροι ήσαν αγράμματοι ή τύγχαναν στοιχειώδους μόρφωσης.
(κάντε κλικ πάνω στην εικόνα για μεγέθυνση)
Ποιοί από τους σημερινούς (νεοέλληνες) μεγιστάνες θα μπορούσαν να συγκριθούν με τους: Γεώργιο Αβέρωβ, Απόστολο Αρσάκη, Ιωάννη Βαρβάκη, Κωνσταντίνο Βέλλιο, Πέτρο Δημάκη, Ευγένιο Ευγενίδη, Ευάγγελο Ζάππα, αδελφούς Ζωσιμά, πατριάρχη Αλεξανδρείας Καλλίνικο, Αντώνη Μπενάκη, Μάνθο και Γεώργιο Ριζάρη, Σίμωνα Σίνα, Γεώργιο Σταύρου, Ανδρέα Συγγρό και άλλους; Κανένας από τους τωρινούς κροίσους δυστυχώς.
