200 χρόνια από την Έξοδο του Μεσολογγίου

Σήμερα, Κυριακή των Βαΐων του 2026, συμπληρώνονται 200 χρόνια από την Έξοδο των ελεύθερων πολιορκημένων Μεσολογγιτών, οι οποίοι επί περίπου έναν χρόνο ήταν περικυκλωμένοι από τις οθωμανικές δυνάμεις: Τούρκους, Τουρκαλβανούς και Αιγύπτιους του Ιμπραήμ.

Με το παλαιό (Ιουλιανό) ημερολόγιο, την Πέμπτη 8 Απριλίου του 1826, στο συμβούλιο των οπλαρχηγών και των προκρίτων λαμβάνεται ομοφώνως η απόφαση για τη μεγάλη Έξοδο και συντάσσεται η περίφημη "Απόφαση της Εξόδου":

Εν ονόματι της Αγίας Τριάδος

Βλέποντες τον εαυτόν μας, το στράτευμα και τους πολίτας εν γένει μικρούς και μεγάλους παρ΄ ελπίδαν υστερημένους από όλα τα κατεπείγοντα αναγκαία της ζωής πρό 40 ημέρας και ότι εκπληρώσαμεν τά χρέη μας ως πιστοί στρατιώται της πατρίδος εις την στενήν πολιορκίαν ταύτην και ότι, εάν μίαν ημέραν υπομείνωμεν περισσότερον, θέλομεν αποθάνει όρθιοι εις τούς δρόμους όλοι.

Θεωρούντες εκ του άλλου ότι μας εξέλιπεν κάθε ελπίς βοηθείας καί προμηθείας, τόσον από την θάλασσαν καθώς και από την ξηράν ώστε να δυνηθώμεν να βαστάξωμεν, ενώ ευρισκόμεθα νικηταί του εχθρού, αποφασίσαμεν ομοφώνως: 

Η έξοδός μας να γίνη βράδυ εις τας δύο ώρας της νυκτός 10 Απριλίου, ημέρα Σάββατον καί ξημερώνοντας των Βαΐων, κατά το εξής σχέδιον, ή έλθη ή δεν έλθη βοήθεια [...]

Την Παρασκευή 9 Απριλίου ακολουθεί η μυστική οργάνωση του σχεδίου — ο επιχειρησιακός συντονισμός. Το Σάββατο του Λαζάρου, 10 Απριλίου του 1826, ολοκληρώνονται οι προετοιμασίες, που διακρίνονται σε δύο κύρια επίπεδα:

• το στρατιωτικό, που κάλυψε τις πρακτικές ανάγκες της επικείμενης σύγκρουσης, και
• το πνευματικό, που κάλυψε τις ψυχικές ανάγκες των πολιορκημένων, οι οποίοι προσήλθαν συλλογικά στους ναούς της "Ιερής Πόλης" για την "τελευταία κοινωνία" των Αχράντων Μυστηρίων. Ο ίδιος ο Επίσκοπος Ρωγών Ιωσήφ κοινώνησε και ευλόγησε τους αγωνιστές.

Με αυτά τα πνευματικά εφόδια, οι Μεσολογγίτες και οι Μεσολογγίτισσες, από το βράδυ του Σαββάτου έως τα ξημερώματα της Κυριακής των Βαΐων, 11 Απριλίου του 1826, πραγματοποίησαν την ιερή πορεία προς την ελευθερία ή τον θάνατο, φωνάζοντας: "Επάνω τους!"

Έτσι, το Μεσολόγγι πέρασε στην αθανασία της ιστορίας.

Η επέτειος των 200 χρόνων από την Έξοδο του Μεσολογγίου δεν είναι μια απλή υπενθύμιση ενός ιστορικού γεγονότος, αλλά μια διαρκής κραυγή για την αξιοπρέπεια της ανθρώπινης ύπαρξης. Το 1826, οι "Ελεύθεροι Πολιορκημένοι" επέλεξαν να μην ζήσουν γονατιστοί, μετατρέποντας την πείνα και την εξαθλίωση σε μια ηθική νίκη που συγκλόνισε τον κόσμο.

Σήμερα, δύο αιώνες μετά, το πνεύμα του Μεσολογγίου παραμένει τραγικά επίκαιρο. Η ιστορία επαναλαμβάνεται με παρόμοια μορφή. Σε διάφορες γωνιές του πλανήτη, νέοι "πολιορκημένοι" έρχονται αντιμέτωποι με τη βία των ισχυρών. Από τις ισοπεδωμένες πόλεις που δέχονται εισβολές έως τους λαούς που ασφυκτιούν κάτω από φανερά ή συγκαλυμμένα αυταρχικά καθεστώτα, η δυναμική παραμένει η ίδια: η επιβολή του θελήματος του ισχυρού πάνω στο δικαίωμα της αυτοδιάθεσης του αδύναμου.

Χρέος όλων είναι να αναγνωρίζουμε τα "Μεσολόγγια" κάθε εποχής και να στεκόμαστε δίπλα σε όσους μάχονται ενάντια στη βία της επιβολής, υπενθυμίζοντας ότι ο άνθρωπος είναι πλασμένος για να είναι ελεύθερος!